برفايت و خوشحال گشتن بر وجود نعم عاجله و تكبر و بخل ورزيدن بسبب اموال دنيوى * ( فَإِنَّ اللَّه ) * پس بدرستى كه خداى تعالى * ( هُوَ الْغَنِيُّ ) * او است بىنياز از او و انفاق او * ( الْحَمِيدُ ) * ستوده از ذات و صفات كه تولى و اعراض مردمان او را ضرر نكند اين اشعار است به آن كه امر بانفاق به جهت مصلحت منفعت است در تبيان آورده كه نزد بعضى آن است كه از مراد از اين آيه يهودند كه بخل كردند از آنچه نزديك ايشان بود از علم بصفات و احوال حضرت رسالت ( ص ) و آن را پوشيدند و ديگران را نيز بكتمان آن امر كردند و اعراض نمودند از ايمان آوردن به آن حضرت و بعد از امر بانفاق و نهى از اسى و فرح و بخل و امساك بيان لطف خود مىفرمايد بر عباد كه مخبر اثابه است بر منفقان و بر اهل خشوع و خضوع كه تارك تكبر و بخلاند بقوله * ( لَقَدْ أَرْسَلْنا ) * بدرستى كه ما فرو فرستاديم * ( أَرْسَلْنا ) * فرستادگان خود را يعنى ملايكه را بپيغمبران * ( بِالْبَيِّناتِ ) * بحجتهاى روشن بر وحدانيت ما و بر استحقاق معبوديت ما يا با معجزات هويدا بر صدق دعوى نبوت پيغمبران يا با شرايع واضحهء ايشان * ( وَأَنْزَلْنا مَعَهُمُ ) * و فرو فرستاديم با ايشان * ( الْكِتابَ ) * كتابها را تا به آن حق از باطل متبين شود و صواب از خطا متميز گردد و متضمن احكام حلال و حرام بود چون تورية و انجيل و قرآن * ( وَالْمِيزانَ ) * و نيز با ايشان فرستاديم ترازو را * ( لِيَقُومَ النَّاسُ ) * تا قايم شوند مردمان * ( بِالْقِسْطِ ) * بعدل يعنى به آن تسويهء حقوق كنند در ميان يكديگر بوقت معاملات و انزال ميزان در زمان نوح ( ع ) بود چنان كه در روايات واقع شده كه جبرئيل ميزان را از آسمان فرود آورد و به حضرت نوح ( ع ) داد و فرمود كه مر قومك يزنوا به امر كن قوم خود را كه به آن وزن اشيا كنند تا در ميان ايشان ظلمى واقع نشود و بعدل و راستى قيام نمايند و گويند كه مراد بانزال ميزان انزال اسباب آنست و امر باعداد آن و نزد بعضى مراد به آن عدلست كه مستلزم سياست مدنيست و سبب انتظام امور و موجب اندفاع اعداى دين و لهذا بعد از اين فرمود كه * ( وَأَنْزَلْنَا الْحَدِيدَ ) * و فرو فرستاديم آهن را بآدم ( ع ) از ابن عباس روايت است كه چون آدم از بهشت به دنيا آمد سه وصلهء آهن با وى بود انبر و پتك و سندان و نزد بعضى ديگر پنج چيز بود سندان و انبر و پتك و گاز بزرگ و سوزن و در روايت ديگر آمده كه ريسمان و ركويى كه به آن چيزى را سترند و پاك كنند نيز با او بود و ابن عمر از حضرت رسول ( ص ) روايت كرده كه خداى تعالى چهار چيز با بركت از آسمان فرو فرستاد آب و آتش و نمك و آهن و از حسن منقولست كه انزلنا بمعنى خلقنا است و نظير اينست قوله تعالى